Uluslararası emtia piyasalarında işlem gören pamuğun libre fiyatı; dünya genelindeki ekonomik durgunluk kaygıları, Çin pazarındaki yetersiz talep ve El Nino meteorolojik olayının baskısıyla eylül döneminde yüzde 15,7 geriledi. Yaşanan bu sert geri çekilme, emtia grubunda Eylül 2022 tarihinden bu yana görülen en keskin aylık fiyat kaybı olarak kayıtlara geçti.
Sene başında yüzde 1,7 değer kaybeden pamuk, ilerleyen süreçte jeopolitik gerilimler ve iklim koşullarının getirdiği tedirginliklerle dalgalanarak ağustos ayında 0,9374 dolara kadar tırmanmıştı. Yılın ilk işlem günlerine 0,60 dolardan başlayan ürünün libresi, eylüldeki sert düşüşe rağmen ayı 0,7852 dolardan tamamladı ve söz konusu zaman diliminde toplam yüzde 30 değer kazandı. Benzer bir sert kırılma en son Eylül 2022 döneminde yüzde 24,6’lık kayıpla yaşanmıştı.
Faiz Kararları ve Talep Daralmasının Fiyatlara Etkisi
Piyasalardaki aşağı yönlü hareketi değerlendiren vadeli işlem ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, gerilemenin zamanlama açısından ABD Merkez Bankasının faiz artırım sürecine denk geldiğini vurguladı. Süreci kâr satışı olarak nitelendiren Ergezen, şu ifadeleri kullandı:
Pamuk fiyatlarındaki düşüşün en büyük sebeplerinden bir tanesi küresel ekonomik büyümeye yönelik endişeler. Faiz oranlarının yüksek seviyelerde bulunmasının ekonomik büyümeyi yavaşlatacağı beklentisi pamuk talebini de azaltacağı endişelerini beraberinde getirdi.
Ergezen, petrol fiyatlarının güçlü duruşunun pamuğa yönelim beklentisini canlı tuttuğunu, El Nino kaynaklı kuraklık ile Hindistan’daki yetersiz muson yağışlarının da arzı olumsuz etkilediğini belirtti. Uzman, büyüme endişeleriyle sanayi sektöründe geniş yer tutan pamuğa dönük azalan talep beklentisinin fiyatları aşağı çektiğini kaydetti.
Rabobank Kıdemli Tahıllar ve Yağlı Tohumlar Analisti Owen Wagner de makroekonomik görünümün tüketim üzerindeki baskısını şu sözlerle aktardı:
Talep cephesinde, pamuk talebinin sürdürülebilmesi için küresel Gayri Safi Yurt İçi Hasıla’da (GSYH) yüzde 3’lük bir büyüme gerektiği genel kabul gören bir kuraldır. Yüksek enerji fiyatları göz önüne alındığında, uluslararası kuruluşların öngörüleri, bu yıl pamuk talebinde kayda değer bir artış görülmesinin zor olacağına işaret etmektedir.
Saxo Capital Emtia Strateji Başkanı Ole Hansen ise petrokimya kalemlerindeki artış ve ABD’deki hasat kayıplarının pamuğun sentetik elyaflara karşı rekabet gücünü yükselttiğini dile getirdi. Eylüldeki düşüş dinamiklerine değinen Hansen, şu değerlendirmeyi yaptı:
Daralan iplik üretim marjları, zayıf siparişler ve uygun fiyatlı Brezilya pamuğunun bol miktarda bulunması nedeniyle tekstil üreticileri yüksek fiyatlardan alım yapmakta isteksiz kaldı. Çin’den gelen talebin beklentileri karşılayamaması, pamuk fiyatlarındaki baskıyı daha da artırdı.
